Hoe ziet deze bacterie eruit?
De naam Gemmiger betekent letterlijk ‘knopdrager’ en dat linkt meteen naar zijn uiterlijk. Deze bacterie kan namelijk specifieke uitstulpingen in zijn celstructuur maken en die lijken op knoppen. Onderzoekers ontdekten dit wanneer ze Gemmiger onder de microscoop bekeken en deze eigenschap maakt deze bacterie vrij uniek!
Je zou de vorm kunnen vergelijken met een zandloper die bestaat uit een groot en een klein deel. De totale lengte is doorgaans zo’n 1 tot 2,3 micrometer. Dat is klein als je weet dat er 1000 micrometers in één millimeter passen. Vaak hangen deze bacteriën in langere strengen samen.
Wat weet de wetenschap al over deze bacterie?
Nog niet zoveel, hoewel dit geslacht toch al voor het eerst beschreven werd in 1975. Gemmiger kan niet goed tegen zuurstof en is dus moeilijk op te groeien in het labo. We weten wel al dat er verschillende soorten bestaan. Enkele daarvan zijn officieel benoemd, zoals Gemmiger formicilis en Gemmiger gallinarum. De naam van de eerste soort verwijst naar ‘formic acid’ of mierenzuur, een stofje dat deze bacterie kan aanmaken. De naam van de tweede soort legt meteen de link met kippen. Waarom? Omdat deze soort er oorspronkelijk uit geïsoleerd werd.
Op basis van de huidige kennis vermoeden we dat Gemmiger een genoom heeft van ongeveer 2 tot 4 miljoen basenparen met gemiddeld zo’n 3000 genen. Dit wil zeggen dat deze bacterie ongeveer 3000 verschillende stofjes kan produceren.
Wat doet deze bacterie in mijn darmen?
Goede vraag! Er is nog niet veel kennis rond de exacte rol van Gemmiger. We weten wel al dat deze bacteriedol is op etensresten die je zelf niet kan verteren. Denk maar aan vezels uit groenten en fruit. Wanneer Gemmiger aan het werk gaat, verandert hij die etensresten in nuttige stofjes waar je darmen blij van worden. Een mooi voorbeeld hiervan is mierenzuur.
Enerzijds zorgt mierenzuur voor een lagere zuurtegraad in je darmen. Daardoor krijgen schadelijke bacteriën minder kans om te groeien. Maar dat is niet alles! Andere nuttige darmbacteriën kunnen op hun beurt mierenzuur gebruiken en verder omzetten naar nuttige stofjes. Denk maar aan Blautia bijvoorbeeld die mierenzuur kan gebruiken om acetaat te maken. Zo werken darmbacteriën samen in een fijn netwerk en helpen ze elkaar.
Een ander voorbeeld van een nuttig stofje dat Gemmiger kan aanmaken is butyraat of boterzuur. Dit is een nuttig korte-keten vetzuur dat energie geeft aan darmcellen met een sterkere darmwand als gevolg. Verder is butyraat ook in staat om ontstekingen te remmen. Op die manier zorgen darmbacteriën er dus ook voor dat je afweersysteem wordt versterkt en blijft de vrede bewaard in je darmen.
Maar er is meer: Recent onderzoek toont bijvoorbeeld een verband tussen lagere hoeveelheden van Gemmiger en nierschade bij diabetes (ook wel diabetic kidney disease genoemd). Een andere studie toonde dan weer een negatief verband tussen Gemmiger en auto-immuunziekten. Zo wordt al snel duidelijk: verder onderzoek is nodig om de eigenschappen van Gemmiger te ontrafelen en daar draagt ons onderzoeksteam graag aan bij 🙂
Komt hij nog ergens anders voor?
Gemmiger voelt zich het meest thuis in je darmen. Wanneer deze bacterie zich verplaatst buiten zijn vertrouwde omgeving, kan hij niet zo goed overleven omdat hij heel gevoelig is voor zuurstof. Onderzoekers vonden Gemmiger ook al terug bij vogels, en ook daar verblijft hij het liefst in de darmen.